"Sam-pan" pán-pún chi-kan bô-kāng--ê tē-hng

phian-chi̍p toāⁿ-lo̍h
(phian-chi̍p toāⁿ-lo̍h)
{{Taxobox_end}}
 
'''Sam-pan''' sī [[Tâi-oân]] gôan-seng ê [[tàu-hî]], iū-koh hō-chò '''kài-pan tàu-hî'''. Seng-o̍ah hōan-ûi pau-koat Tâi-oân, [[Tiong-kok]], [[Liû-liûkiû]], [[Oa̍t-lâm]], [[Hân-kok]] téng-téng ê Tang-a-chiu kok-ka.
 
Gôan-té sam-pan tī Tâi-oân chin chē só͘-chāi lóng ū, m̄-koh in-ūi kang-giap u-jiám kap to͘-chhī khai-hoat, tì-sú sam-pan sò͘-liōng kiám-chió. Hiān-chú-sî í-keng sī lia̍t-ji̍p pó-io̍k-lūi ê hî-á.
 
==Seⁿ-thòaⁿ hong-sek==
===Tiań-sī kap chiàn-tàu===
[[Image:Siu.gif|thumb|200px|left|Pho-siū kap tú-á chhut-sì ê hî-kiáⁿ]]
[[Image:sampan_05cm.gif|thumb|100px|0.5cm ê hî-kiáⁿ]][[Image:sampan_1cm.gif|thumb|100px|1cm ê hî-kiáⁿ]]
Sam-pan ê hî-kang ē tī chúi-bīn siōng phû-chúi-sèng ê mi̍h-kiāⁿ ([[chúi-phiô]], [[chúi-chháu]], lak-hio̍h... téng-téng) piⁿ-á thò͘ pho, kiàn-li̍p '''pho-siū''' (''bubble net'').
Pho-siū kiàn-li̍p liáu-āu, hî-kang ē hiòng hî-bó tián-sī, kiû-ài. Nā-sī hî-bó chiap-siū hî-kang, to̍h ē khai-sí chìn-hêng [[kau-phòe]]. Hî-kang iōng sin-khu kā hî-bó kho͘--leh, hō͘ hî-bó pàng-nn̄g. Hî-kang 1-pêng hō͘ nn̄g ū-hêng (siū-cheng), 1-pêng iōng chhùi kā nn̄g khioh--khí-lâi, khǹg ji̍p-khì pho-siū lāi-té. Jiân-āu hî-kang ē khai-sí kò͘ siū, pau-koat hî-bó chāi-lāi ê hî-á lóng bē-tàng óa-kīn.
 
Keng-kòe 1, 2 kang ê sî-kan, hî-kiáⁿ to̍h ē chhut-sì. Chi̍t-khai-sí hî-kiáⁿ iáu-koh bô siû-chúi ê lêng-le̍k, kan-na ē-tàng óa-khò tī pho-siū ah sī chi̍t-kóa-á hû-chúi-sèng ê mi̍h-kiāⁿ piⁿ--á. Hî-kang ē iōng chhùi kā tîm-lo̍h-chúi ah sī khì hō͘ chúi lâu--khì ê hî-kiáⁿ kâm--tńg-lâi, khǹg tńg-khì pho-siū lāi-té.
==Tiań-sī kap chiàn-tàu==
[[Image:2 male paradise fishes in display.JPG|thumb|200px|left|2 chiah hî-kang hō͘-siōng tián-sī chhiàng-siaⁿ]]
Sam-pan kap it-poaⁿ ê tàu-hî kāng-khóan, lóng ū tē-he̍k-sèng, iā chiū-sī ū tē-pôaⁿ koan-liām. Hî-kang tú-tio̍h hî-kang ê sî, ē seng hō͘-siōng tián-sī (Eng-gí: display). Chioh-tio̍h chit-chióng hong-sek, phòaⁿ-tōan tùi-hong ê si̍t-le̍k.
In-ūi sam-pan su-iàu lī-iōng bê-khì ti̍t-chiap suh khong-khì, m̄-koh sio-phah sio-kā ê sî bô-hoat-tō͘ iōng chhùi ōaⁿ-khì, tí-sú-tio̍h khiàm-khoat [[sng-sò͘]](Eng-gí: oxygen). Só͘-í sam-pan sio-kā kah chi̍t-pòaⁿ, tio̍h-ài chiām-sî hiu-peng, siang-hong phû chiūⁿ chúi-bīn ōaⁿ-khì liáu-āu chiah koh kè-sio̍k.
[[Image:Male paradise fish fight.ogg]]
 
===Kau-bóe===
[[Image:Paradise Fish spawn.jpg|left|thumb|150px|Tú seng-liáu ê nn̄g, iû hî-kang kā nn̄g khǹg ji̍p-khì pho-siū]]
[[Image:Paradise Fish spawn with male.jpg|thumb|150px|Hî-kang pó-hō· nn̄g kap pho-sūi]]
Sam-pan ê hî-kang ē tī chúi-bīn siōng phû-chúi-sèng ê mi̍h-kiāⁿ ([[chúi-phiô]], [[chúi-chháu]], lak-hio̍h... téng-téng) piⁿ-á thò͘ pho, kiàn-li̍p '''pho-siū''' (''bubble net'').
Pho-siū kiàn-li̍p liáu-āu, hî-kang ē hiòng hî-bó tián-sī, kiû-ài. Nā-sī hî-bó chiap-siū hî-kang, to̍h ē khai-sí chìn-hêng [[kau-bóe]] (Eng-gí: copulation).
Pho-siū kiàn-li̍p liáu-āu, hî-kang ē hiòng hî-bó tián-sī, kiû-ài. Nā-sī hî-bó chiap-siū hî-kang, to̍h ē khai-sí chìn-hêng [[kau-phòe]]. Hî-kang iōng sin-khu kā hî-bó kho͘--leh, hō͘ hî-bó pàng-nn̄g. Hî-kang 1-pêng hō͘ nn̄g ū-hêng (siū-cheng), 1-pêng iōng chhùi kā nn̄g khioh--khí-lâi, khǹg ji̍p-khì pho-siū lāi-té. Jiân-āu hî-kang ē khai-sí kò͘ siū, pau-koat hî-bó chāi-lāi ê hî-á lóng bē-tàng óa-kīn.
 
===Sêng-tióng===
[[Image:Siu.gif|thumb|200px|left|Pho-siū kap tú-á chhut-sì ê hî-kiáⁿ]]
[[Image:sampan_05cm.gif|thumb|100px|0.5cm ê hî-kiáⁿ]][[Image:sampan_1cm.gif|thumb|100px|1cm ê hî-kiáⁿ]]
Keng-kòe 1, 2 kang ê sî-kan, hî-kiáⁿ to̍h ē chhut-sì. Chi̍t-khai-sí hî-kiáⁿ iáu-koh bô siû-chúi ê lêng-le̍k, kan-na ē-tàng óa-khò tī pho-siū ah sī chi̍t-kóa-á hû-chúi-sèng ê mi̍h-kiāⁿ piⁿ--á. Hî-kang ē iōng chhùi kā tîm-lo̍h-chúi ah sī khì hō͘ chúi lâu--khì ê hî-kiáⁿ kâm--tńg-lâi, khǹg tńg-khì pho-siū lāi-té.
 
 
[[Category:Hî]]
184

次編輯