拍開主題選單

Wikipedia β

Le̍k-sú Mn̂g-kháu-ia̍h

Le̍k-sú sī tùi koan-hē kòe-khì sū-kiāⁿ ê chu-sìn ê hoat-kiàn, siu-chi̍p, cho͘-chit, hun-sek kap piáu-hiān. Le̍k-sú mā ē-tàng ì-sù kóng liân-sio̍k, it-poaⁿ chiàu sî-kan--ê, tùi tiōng-iàu iā kong-chiòng sū-kiāⁿ he̍k-chiá te̍k-pia̍t bó͘ chi̍t-ê kio̍k-sè iā ki-koan ê kì-lio̍k. Siá-chok le̍k-sú ê ha̍k-chiá hō chò le̍k-sú-ka. Che sī chi̍t hāng koan-hē sú-iōng tîn-su̍t lâi kiám-giām kap hun-sek sū-kiāⁿ lia̍t ê tì-sek hun-iá, ū-sî iā chhì-siūⁿ khò-koan tiâu-cha koat-tēng sū-kiāⁿ ê goân-in kap hāu-kó ê hêng-sè. Le̍k-sú-ka mā lūn-piān le̍k-sú ê sèng-chit kap lō͘-ēng. Che pau-koat gī-lūn tàu-té gián-kiù sī ūi ha̍k-būn pún-sin teh chhòng, he̍k-chiá sī ūi hiān-chú-sî būn-tē thê-kiong koan-tiám. Nā hoat-seng tī kì-lio̍k-tek le̍k-sú chìn-chêng ê tāi-chì, thang kóng sī sú-chêng.

Kòe-soán ê bûn-chiuⁿ

Sam It Ūn-tōng kì-liām-pi tiâu-khek
Sam It Ūn-tōng (三一運動; 삼일 운동) sī Tiâu-siánJi̍t Hân Pèng-ha̍p liáu-āu só͘ hoat-khí ê to̍k-li̍p ūn-tōng, in-ūi hoat-seng tī 1919 nî 3 goe̍h 1 hō, só͘-í hō-chòe "Sam It". Kin-á-ji̍t, 3 goe̍h 1 hō tī Hân-kok kah Tiâu-sián nn̄g kok lóng sī kok-tēng ká-ji̍t, tī Hân-kok hō-chòe Sam·It Chiat (3·1절). 1919 nî 3 goe̍h 1 hō, 33 ūi Hân-kok To̍k-li̍p-ūn-tōng chham-ú-chiá tī Kiaⁿ-siâⁿ chhī-tiong-sim ê Thap-tōng Kong-hn̂g hoat-pió "To̍k-li̍p Soan-giân". Che ín-khí chhī-bîn ê chi-chhî kah kun-sûi, tōa-siaⁿ hoah chhut "To̍k-li̍p bān-sòe" ê kháu-hō. Kâng sî-kan, Pêng-jiáng mā hoat-seng sī-ui oa̍h-tāng; āu-lâi chiām-chiām hiòng kui-ê Tiâu-sián thoàⁿ-khui.

Kòe-soán ê iáⁿ-siōng

Clément de Fauquembergue ê Jeanne d'Arc ang-á-ōeCredit: Clément de Fauquembergue/Archives nationales

1429 nî 5 goe̍h 10 hō, tong Hoat-lân-seOrléans chiàn-iâⁿ ê siau-sit thoân kàu Pa-lí ê sî, gī-hōe ê su-kì-koaⁿ Clément de Fauquembergue tī kì-lio̍k-phō͘ ōe--lo̍h-lâi chi̍t sian Jeanne d'Arc ê ang-á. Fauquembergue m̄ pat khòaⁿ kòe Jeanne pún-lâng, chóng-sī i siá ê ang-á sī hiān-tāi lâu-chûn î-it Jeanne chài-seⁿ sî-chūn ê ōe-iáⁿ.

7 goe̍h 18 ji̍t ê chiu-liân kì-sū

Kòe-soán ê jîn-bu̍t

Marcel Duchamp
Marcel Duchamp (1887 nî 7 goe̍h 28 – 1968 nî 10 goe̍h 2) sī 1 ê Hoat-kok gē-su̍t-ka, 1955 nî pìⁿ Bí-kok-chek. I ê chok-phín kap lí-liām tùi Tē-jī-chhù Sè-kài Tāi-chiàn liáu-āu ê Se-iûⁿ bí-su̍t-kài ū chin toā ê éng-hióng. Lâng tiāⁿ kā i kap Dada, Chhiau-hiān-si̍t-chú-gī ê ūn-tōng khan chò-hoé. Duchamps jīn-ûi lâng tùi i chok-phín kap su-sióng ê ì-gī oân-ná sī hoán-èng kái-soeh-chiá ê chhòng-chok. I-ê tāi-piáu-chok chi it sī kā 1 chō jiō-chō hō chò gē-su̍t, hō-miâ "Choâⁿ-thâu" (Fountain). Āu—lâi sīm-chì pàng-sak bí-su̍t, choan-tô͘ kiâⁿ se-iûⁿ-kî. I ê chok-phín bô chē; tong-sî ê avant-garde tiâu-liû lóng ū chhap—tio̍h.

Kòe-soán ê siaⁿ-im

1938 nî Kim Song Kyu kap Park Yeong Ho sia ê chi̍t siú teuroteu (chi̍t khoán kap ián-koa beh kâng ê Hân-kok im-ga̍k). Park Hyang Rim ián-chhiùⁿ.

Lí kám chai-iáⁿ...

Sriwijaya

Kòe-soán ê ín-kù

Cicero
Cicero, M. Tulli Ciceronis Orator Ad M. Brutum (CC. 46 nî)

Lūi-pia̍t

Koan-liân portal

Wikimedia